Rodzice wobec dziecka mają swoje oczekiwania w zależności od wieku rozwojowego. W pierwszych miesiącach życia rodzice chcieliby żeby dziecko dało im spać, żeby miało apetyt, szybko się rozwijało i łapało kontakt z otoczeniem. Oczekuje się że dziecko zacznie rozpoznawać rodziców, a pierwszymi słowami jakie opanuje będzie mamo i tato. W miarę upływu lat i dalszego rozwoju rodzice oczekują że dziecko szybko opanuje cywlilizacyjny sposób załatwiania potrzeb fizjologicznych i będzie zachowywało się według nakazów i zakazów rodziców. Bardzo sobie cenią gdy dziecko szybko zaaklimatyzuje się w przedszkolu i pozwoli kontynuować pracę zawodową. Rodzice chcieliby chwalić się osiągnięciami dzieci w rodzinie i w szkole. Wielką satysfakcją dla najbliższej rodziny jest nadzieja że dziecko pójdzie w ślady dorosłych, którzy mają atrakcyjne zawody i wysoką pozycję społeczną. Moglibyśmy wydłużyć tutaj listę oczekiwań dorosłych wobec dzieci, które czasami osiągają poziom bycia kierowcą formuły 1 albo zdobywcy dziewięciotysiączników w Himalajach. Gdy tak mnożymy oczekiwania dorosłych wobec dzieci można by chociaż z grzeczności zapytać a jakie oczekiwania mają dzieci wobec rodziców aby czuły się kochane, radosne i szczęśliwe i aby mogły się prawidłowo rozwijać. W rubryce tej będziemy przedstawiać najważniejsze faktory mające wpływ na zdrowy rozwój dzieci. Ukażemy zagrożenia rodzące najboleśniejsze zaburzenia w rozwoju dziecka. Posłuchamy świadectw rodziców którzy opowiedzieć jak wyglądało w ich życiu towarzyszenie dzieciom ku dorosłości. Zaprosimy też rodziców i dzieci do świata w którym mogą rodzice i dzieci pomagać sobie nawzajem w rozwoju. Bo uwaga, nie tylko dzieci potrzebują pomocy w rozwoju ale też rodzice mogą skorzystać w powrocie do świata przeżyć i emocji wieku dziecięcego. I tu na samym początku mamy konkretną propozycję, dzięki której będziemy mogli stworzyć prawdziwą salę gimnastyczną dla wspólnego z dziećmi wysiłku intelektualnego, wyrażania emocji i kształtowania charakteru. W świat gier planszowych wprowadzać nas będzie Kinga i Maciej, rodzice siedmiorga dzieci, pasjonaci i znawcy w praktyce tej rodzinnej formy rozrywki.

Rozpoczniemy prezentacje tego tematu od przybliżenia teorii warstwicowej opracowanej przez polskiego wybitnego psychologa Stefana Szumana.

Osiągnięcia tej metody zwracają bardzo mocno uwagę na zróżnicowanie zachowania dzieci w zależności od temperamentu i charakteru. Możemy zadać więc pytanie na ile jako rodzic znam temperament mojego dziecka, na ile go „rozumiem” i potrafię uszanować? Rozwój dziecka jest procesem długotrwałym i wielowymiarowym i obejmuje dojrzewanie biologiczne, psychiczne i duchowe. Rozwój nie przebiega liniowo lecz odbywa się poprzez nakładanie się kolejnych warstw psychicznych, które tworzą coraz bardziej złożoną strukturę osobowości. Co istotne, nowe warstwy nie zastępują wcześniejszych, lecz trwale się z nimi łączą.

Możemy krótko zaprezentować te warstwy, które według tej koncepcji, które kształtują się mniej więcej co 7 lat:

1. Temperament (0–7 lat) Pierwsze lata życia dziecka to czas dominacji temperamentu, czyli wrodzonych cech reakcji emocjonalnych i ruchowych. Dziecko ujawnia swoją żywiołowość, wrażliwość, podatność na bodźce czy sposób reagowania na nowe sytuacje. To okres intensywnego rozwoju emocji, spontaniczności oraz kształtowania podstawowych nawyków, które staną się fundamentem dalszego dojrzewania.
2. Charakter (7–14 lat) W wieku szkolnym centralną rolę zaczyna odgrywać charakter. Dziecko uczy się rozróżniać dobro i zło, podporządkowuje się normom społecznym i rozwija nawyki moralne. Systematyczna nauka oraz współpraca w grupie sprzyjają kształtowaniu takich cech jak wytrwałość, odpowiedzialność czy samodyscyplina. To etap, w którym zewnętrzne wymagania środowiska w coraz większym stopniu wpływają na wewnętrzne postawy dziecka.
3. Osobowość (14–21 lat)Okres dorastania i wczesnej młodości to czas intensywnego rozwoju osobowości. Człowiek poszukuje własnej tożsamości, podejmuje próby samookreślenia, konfrontuje się z autorytetami i normami społecznymi. Rozwój intelektualny, emocjonalny i społeczny prowadzi do wykształcenia spójnej struktury cech, które czynią jednostkę niepowtarzalną. To również okres pierwszych poważnych wyborów życiowych i budowania planów na przyszłość.
4. Światopogląd (od 21. roku życia) Ostatnia warstwa rozwoju to kształtowanie światopoglądu, czyli systemu wartości, przekonań i zasad, które nadają sens i kierunek życiu dorosłego człowieka. Na tym etapie jednostka świadomie wybiera styl życia, podejmuje odpowiedzialne decyzje i realizuje się w różnych rolach społecznych. Światopogląd porządkuje wcześniejsze doświadczenia i pozwala w pełni rozwinąć potencjał osobowości.

To co może zastanawiać to że w człowieku wymieniają się komórki różnych organów, kości, krwi, skóry a tożsamość człowieka pozostaje ta sama. Można też zwrócić uwagę że w stabilnym środowisku kulturowym sakramenty w Kościele katolickim udzielane są w zależności od etapu rozwoju człowieka co 7 lat. Człowiek zostaje obdarowany pomocą duchową przez Chrystusa w każdym etapie rozwojowym: 0-1 Chrzest; 7-8 Spowiedź święta i Komunia święta; 14-15 Sakrament Bierzmowania; 21-22 Sakrament małżeństwa; 25-28 Sakrament kapłaństwa. Obecnie mamy rozchwianie wiele procesów rozwojowych człowieka, wystarczy tylko powiedzieć że zauważa się niedojrzałość emocjonalną do zawierania sakramentu małżeństwa w wieku 21 lat.

Zauważa się różnice między ludźmi ze względu na sposób reagowania, poziom energii, ekspresyjność czy wrażliwość. Te cechy przypisuje się w dużej mierze temperamentowi, czyli względnie stałym właściwościom psychicznym, które kształtują nasze zachowanie od najmłodszych lat.

Już w starożytności Hipokrates i Galen wyróżnili cztery podstawowe typy temperamentu, które do dziś pozostają punktem odniesienia w psychologii. Każdy z nich opisuje charakterystyczny sposób reagowania na otoczenie.

Sangwinik – osoba żywa, pogodna i towarzyska. Sangwinicy szybko nawiązują kontakty, są otwarci i entuzjastyczni. Z łatwością radzą sobie w nowych sytuacjach, lecz często brakuje im konsekwencji i wytrwałości.

Choleryk – temperament pełen energii, zdecydowania i impulsywności. Cholerycy to osoby ambitne, nastawione na działanie i realizację celów. Potrafią być liderami, ale ich gwałtowność i brak cierpliwości mogą prowadzić do konfliktów.

Flegmatyk – człowiek spokojny, zrównoważony i systematyczny. Flegmatycy są cierpliwi, lojalni i stabilni emocjonalnie. Choć nie lubią zmian i działają powoli, wyróżniają się wytrwałością i opanowaniem w trudnych sytuacjach.

Melancholik – typ refleksyjny, wrażliwy i introwertyczny. Melancholicy często mają skłonność do perfekcjonizmu i głębokiego przeżywania emocji. Bywają zamknięci w sobie, ale są również sumienni i twórczy.

W rzeczywistości rzadko spotykamy osoby reprezentujące „czysty” typ temperamentu. W każdym człowieku zazwyczaj łączą się cechy kilku z nich, choć pewne elementy mogą dominować. Świadomość własnego temperamentu ma ogromne znaczenie w życiu codziennym – pozwala lepiej rozumieć siebie, unikać konfliktów i rozwijać swoje mocne strony. Znajomość temperamentu swoich dzieci ma ogromne znaczenie dla rodziców i ma wpływ na ich sukcesy i porażki wychowawcze. Rodzic świadomy że jego dziecko ma wiele cech temperamentu cholerycznego będzie mógł mu pomóc wykorzystywać predyspozycje do bycia pionierem i liderem grupy nieformalnych ale nie zrobi z niego cierpliwego ucznia o flegmatycznych zachowań. Nie będzie wymuszał na melancholiku sangwinicznego zachowania, a na flegmatyku żywiołowego zachowania.