KALENDARZ LITURGICZNY
Wspomnienie dowolne –Błogosławiony Idzi z Asyżu, zakonnik
Retro gonfalone beato egidio, Fm2001, 2014, CC BY-SA 3.0
Błogosławiony Idzi z Asyżu (Egidiusz) był jednym z pierwszych uczniów Franciszka z Asyżu i należał do grona najwcześniejszych braci franciszkańskich. Urodził się w Asyżu, jednak o jego młodości zachowało się niewiele pewnych informacji. Decydujący moment w jego życiu nastąpił 23 kwietnia 1208 roku, gdy poruszony świadectwem pierwszych towarzyszy Franciszka poprosił go o przyjęcie do wspólnoty. Od tego czasu rozpoczął życie w duchu ubóstwa, modlitwy i wędrownego głoszenia Ewangelii. Wraz z Franciszkiem udał się do Rzymu, gdzie papież Innocenty III ustnie zatwierdził pierwszą regułę rodzącego się zakonu. Idzi brał także udział w licznych pielgrzymkach. Dotarł m.in. do Santiago de Compostela, odwiedził sanktuarium Monte Gargano oraz grób św. Mikołaja w Bari. Podczas podróży zatrzymał się również w Tunisie, gdzie próbował głosić Ewangelię muzułmanom. Misją jego życia było proste, ale gorliwe świadectwo wiary: głoszenie Ewangelii poprzez słowo, przykład pokornego życia i pracę własnych rąk. Podczas wędrówek utrzymywał się z dorywczych zajęć – nosił wodę, zbierał orzechy, rąbał drewno czy pomagał przy grzebaniu zmarłych. Choć nie umiał czytać ani pisać, zdobył opinię człowieka wielkiej mądrości duchowej i zyskał przydomek „nieuczonego teologa”. Krótkie, pełne prostoty i głębi wypowiedzi Idziego zostały później spisane w zbiorze Dicta aurea, stanowiąc ważne świadectwo wczesnej duchowości franciszkańskiej. Po latach wędrówek został skierowany do pustelni w Fabriano, gdzie oddał się modlitwie i kontemplacji, doświadczając także mistycznych ekstaz. Zmarł w Perugi w 1262 roku po ponad pół wieku życia zakonnego. Jego kult zatwierdził papież Pius VI w 1777 roku, wyznaczając wspomnienie liturgiczne na 23 kwietnia.
Wspomnienie dowolne – Święty Agapit I, papież
S. Agapetus. S. Agapetus I Papa Romanus, Calcografia in Giovanni Battista Cavalieri, 1580, CC0 1.0
Święty Agapit I był papieżem w VI wieku i pochodził z arystokratycznego rodu Anicjuszów. Urodził się w Rzymie jako syn Gordiana, prezbitera przy kościele świętych Jana i Pawła, który zginął z rąk zwolenników antypapieża Wawrzyńca. Agapit pełnił funkcję archidiakona rzymskiego, a w 535 roku został wybrany następcą św. Piotra. Jego pontyfikat od początku naznaczony był troską o porządek i jedność w Kościele. Jednym z pierwszych gestów było publiczne spalenie klątwy rzuconej przez papieża Bonifacego II na antypapieża Dioskura, co miało zakończyć dawny spór. Agapit wprowadził również zasadę wyboru papieża przez duchowieństwo, zastępując wcześniejszą praktykę wyznaczania następcy przez poprzednika. W swoich dokumentach podejmował kwestie doktrynalne, przeciwstawiał się szerzącemu się arianizm oraz zabraniał osobom świeckim nauczania w Kościele. Jego misją życiową było umacnianie autorytetu Kościoła i troska o rozwój nauki chrześcijańskiej. W tym duchu przekształcił rodzinny dom na wzgórzu Celiańskim w bibliotekę i ośrodek studiów teologicznych, który miał stać się zalążkiem rzymskiego centrum nauk religijnych, wzorowanego na słynnej Bibliotece Aleksandryjskiej.Wiosną 536 roku, na prośbę króla Italii, udał się do Konstantynopola, aby odwieść cesarza Justyniana I Wielkiego od planów podboju Italii. Podróż była trudna finansowo – papież musiał nawet zastawić naczynia liturgiczne, aby ją sfinansować. Choć w stolicy cesarstwa został przyjęty z honorami, jego misja dyplomatyczna nie przyniosła zamierzonego skutku. Agapit zmarł tam 22 kwietnia 536 roku. Jego ciało przewieziono później do Rzymu i pochowano przy Bazylika św. Piotra.
Wspomnienie dowolne – Święty Kajus, papież
Pope Caius I, Artaud de Montor, 1842, Public domain
Święty Kajus (Gajus, Gajusz) był 28. papieżem Kościoła katolickiego i kierował wspólnotą chrześcijańską w latach 283–296. Urodził się w regionie Dalmacji i według tradycji mógł być spokrewniony z cesarzem Dioklecjanem. W czasach jego pontyfikatu chrześcijaństwo wciąż funkcjonowało w cieniu potężnego imperium rzymskiego, a Kościół dopiero umacniał swoją strukturę i tożsamość. Misją życiową Kajusa było spokojne i roztropne prowadzenie Kościoła w trudnym okresie poprzedzającym wielkie prześladowania chrześcijan. Jako papież troszczył się o jedność wspólnoty wierzących, rozwój organizacji kościelnej oraz zachowanie wiary mimo presji pogańskiego otoczenia. Jego pontyfikat przypadł na lata względnego spokoju, co pozwoliło Kościołowi na dalsze umacnianie struktur i życia religijnego.Po śmierci 22 kwietnia 296 roku został pochowany w katakumbach św. Kaliksta w Rzymie, choć nie w części przeznaczonej dla papieży. Jego grób, z zachowanym starożytnym epitafium, odkryto w osobnej krypcie. W 1622 roku odnaleziono także jego relikwie wraz z pierścieniem, którym pieczętował papieskie listy. Kilka lat później papież Urban VIII polecił przenieść je do jednego z kościołów tytularnych w Rzymie.
KALENDARZ OPATRZNOŚCI BOŻEJ
1073–Grzegorz VIIzostał papieżem.
La tomba del papa Gregorio VII nella cattedrale di San Matteo a Salerno, NicFer at Italian Wikipedia, CC BY-SA 3.0
Święty Grzegorz VII (właśc. Hildebrand OSB) był jednym z najwybitniejszych papieży-reformatorów średniowiecza. Urodził się około 1020 roku w Sovana w skromnej rodzinie. Formację duchową zdobył w środowisku benedyktyńskim związanym z reformą klasztorną z Cluny. W młodości był współpracownikiem kilku papieży, m.in. Leona IX, dzięki czemu zdobył duże doświadczenie w sprawach Kościoła i reformy życia duchowieństwa. Na papieża został wybrany w 1073 roku w Rzym, gdy lud rzymski podczas pogrzebu poprzednika spontanicznie wołał: „Hildebrand ma być papieżem!”. Jako następca św. Piotra przyjął imię Grzegorz VII. Jego pontyfikat był konsekwentną próbą odnowy Kościoła. W dokumencie DictatusPapae przedstawił wizję Kościoła niezależnego od władzy świeckiej i kierowanego autorytetem papieża. Potępiał symonię, bronił obowiązku celibatu duchownych i dążył do wzmocnienia dyscypliny kościelnej. Najbardziej znanym wydarzeniem jego pontyfikatu był spór o inwestyturę z królem niemieckim Henrykiem IV. Konflikt dotyczył prawa do mianowania biskupów przez władców świeckich. Papież, broniąc niezależności Kościoła, ekskomunikował władcę, co doprowadziło do słynnego spotkania w Canossie w 1077 roku, gdy Henryk przez trzy dni błagał o zdjęcie klątwy. Misją życiową Grzegorza VII było uwolnienie Kościoła od wpływów politycznych i moralne odrodzenie duchowieństwa. Dążył do tego z wielką determinacją, mimo prześladowań, buntów biskupów i interwencji cesarskich. Ostatnie lata życia spędził na wygnaniu w Salerno, gdzie zmarł 25 maja 1085 roku. Pozostawił po sobie dziedzictwo głębokiej reformy Kościoła, która na trwałe ukształtowała średniowieczne papiestwo.
1418– Zakończył obradysobór w Konstancji.
Chronik des Konzils von Konstanz des de:Ulrich Richental, Szene: Sitzung der Gelehrten, Bischöfe, Kardinäle und des Papstes Johannes XXIII. Im Konstanzer Münster, nieznany fotograf, między 1460 a 1465, Public domain
Sobór w Konstancji był jednym z najważniejszych zgromadzeń Kościoła średniowiecznego. Obradował w latach 1414–1418 w mieście Konstancja, a jego głównym celem było zakończenie tzw. Wielkiej schizmy zachodniej, kiedy jednocześnie działało kilku papieży. Sobór został zwołany przez antypapieża Jana XXIII na wezwanie władcy europejskiego, Zygmunta Luksemburskiego, a później jego obrady zatwierdził prawowity papież Grzegorz XII. W czasie rozpoczęcia obrad Kościół był podzielony między trzech rywalizujących papieży: Benedykt XIII, Grzegorz XII oraz Jan XXIII. Sobór doprowadził do ich usunięcia lub abdykacji, a w 1417 roku wybrano nowego papieża – Marcin V, co zakończyło wieloletni rozłam w Kościele. Było to jedyne w historii konklawe przeprowadzone na północ od Alp. Drugim ważnym zadaniem soboru była walka z herezjami oraz próba reformy Kościoła. Podczas obrad potępiono nauki Johna Wyclifa, a czeski reformator Jan Hus został skazany i spalony na stosie w 1415 roku, co wywołało późniejsze konflikty religijne w Europie Środkowej. Sobór był także miejscem sporów politycznych między państwami. W ważnych dyskusjach uczestniczyła delegacja polska z Pawłem Włodkowicem, który bronił prawa narodów – także niechrześcijańskich – do samodzielnego istnienia i pokojowego współżycia. Jego wystąpienia uznaje się dziś za jedne z pierwszych sformułowań zasad prawa międzynarodowego. Sobór w Konstancji zapisał się więc w historii nie tylko jako wydarzenie kończące wielką schizmę, lecz także jako ważny etap refleksji nad prawami narodów i relacjami między Kościołem a światem polityki.
1886 Alojzy Orione w stanie krytycznym zapalenia płuc ma proroczy sen „białych alb”
ORIOŃSKI SKARBIEC MODLITWY
POWOŁANIA DO ZGROMADZEŃ ŚWIĘTEGO ALOJZEGO ORIONE
O Jezu, który w swojej nieskończonej miłości ku ludziom, rzekłeś kiedyś Apostołom: „Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście tedy Pana żniwa, aby wysłał robotników na żniwo swoje” (por. Mt 9,37), oto my pokornie błagamy, abyś raczył przyjąć do swego serca tę oto prośbę i przedstawił ją swojemu Ojcu Niebieskiemu, żeby zesłał powołania dla Małego Dzieła. Wzbudź ofiarne dusze gotowe do pracy i poświęcenia, aby rozszerzać wśród warstw pracujących i ubogich znajomość i miłość ku Tobie, ku Kościołowi i papieżowi. Dziewico Niepokalana, Matko Boskiej Opatrzności, wesprzyj naszą prośbę u swego Syna Jezusa. Święci nasi patronowie, wstawcie się za nami. Amen
WSPOMINAMY W MODLITWIE
MĘCZENNICY I PRZEŚLADOWANI
1940 – Janina Lewandowska (1908-1940) – polska podporucznik pilot, jedyna kobieca ofiara zbrodni katyńskiej.
Janina Lewandowska, autor nieznany, przed 1939 r., Public domain
Janina Lewandowska była jedną z najbardziej niezwykłych postaci wśród ofiar Zbrodni katyńskiej – pilotką, spadochroniarką i jedyną kobietą zamordowaną w lesie katyńskim. Urodziła się 22 kwietnia 1908 roku w Charkowie jako córka generała Józefa Dowbora-Muśnickiego. Po powrocie rodziny do odrodzonej Polski w 1919 roku zamieszkała w Lusowie pod Poznaniem. W młodości interesowała się muzyką – ukończyła Państwowe Konserwatorium Muzyczne w Poznaniu i próbowała kariery śpiewaczki, występując sporadycznie pod pseudonimem Janina Doris. Z czasem jej prawdziwą pasją stało się lotnictwo. Należała do Aeroklubu Poznańskiego, zdobyła uprawnienia szybowcowe oraz ukończyła kurs spadochronowy na lotnisku Ławica. W 1939 roku została nawet wybrana do komisji rewizyjnej aeroklubu, co było rzadkością w środowisku zdominowanym przez mężczyzn. W tym samym roku poślubiła instruktora szybowcowego Mieczysława Lewandowskiego. Po wybuchu II wojny światowej włączyła się w działania związane z ewakuacją polskich jednostek lotniczych. We wrześniu 1939 roku dostała się do niewoli sowieckiej i trafiła do obozów w Ostaszkowie, a następnie w Kozielsku. Wśród współwięźniów była znana z odwagi i godnej postawy, a także z udziału w tajnym życiu religijnym obozu. W kwietniu 1940 roku została wywieziona z Kozielska i zamordowana przez funkcjonariuszy NKWD w Lesie Katyńskim. Zginęła 22 kwietnia 1940 roku – dokładnie w dniu swoich 32. urodzin. Jej szczątki odnaleziono podczas ekshumacji w 1943 roku, a po latach badań identyfikacyjnych potwierdzono jej tożsamość i w 2005 roku z honorami wojskowymi pochowano je w grobowcu rodzinnym w Lusowie.
1941 – Jerzy Jakowejczuk (1916-1941) –polski kleryk,Sługa Boży.
1941 – Bogusław Łubieński (1893-1941) – polski polityk, poseł na Sejm RP.
Bogusław Łubieński, autor nieznany, 1936, Public domain
Bogusław Łubieński był polskim ziemianinem, działaczem gospodarczym i politykiem związanym z życiem publicznym Wielkopolski w okresie międzywojennym. Urodził się 25 grudnia 1893 roku w Kiączynie koło Kaźmierza, w rodzinie ziemiańskiej o silnych tradycjach patriotycznych. Początkowe wykształcenie zdobywał w domu, a następnie uczęszczał do poznańskiego Gimnazjum św. Marii Magdaleny, gdzie angażował się w działalność konspiracyjną młodzieży w ramach Towarzystwa Tomasza Zana. Po zdaniu matury rozpoczął studia ekonomiczno-rolnicze w Monachium, które przerwał po powołaniu do armii niemieckiej w czasie I wojny światowej. Po załamaniu się władzy niemieckiej w 1918 roku włączył się w działalność polskich struktur samorządowych i społecznych. Brał udział w pracach rad żołnierskich i ludowych w regionie Szamotuł, a od stycznia 1919 roku uczestniczył w Powstaniu wielkopolskim, walcząc na odcinku czarnkowsko-wieleńskim. Później służył jako adiutant w batalionie czarnkowskim i brał udział w Wojnie polsko-bolszewickiej. Ze względu na pogarszający się stan zdrowia został zwolniony z wojska. Po zakończeniu działań wojennych pracował krótko w Departamencie Rolnym Ministerstwa byłej Dzielnicy Pruskiej, a następnie powrócił do zarządzania rodzinnym majątkiem w Kiączynie. Równocześnie angażował się w życie polityczne i gospodarcze regionu. Początkowo był związany z ruchem narodowym i działał w strukturach Obóz Wielkiej Polski, z czasem jednak zbliżył się do środowisk prorządowych. W 1935 roku został wybrany posłem na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej IV kadencji z listy Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem. W parlamencie pełnił funkcję wiceprezesa Koła Rolników i zajmował się przede wszystkim sprawami rolnictwa oraz gospodarki. Równolegle działał w wielu instytucjach rolniczych, m.in. w Wielkopolskim Towarzystwie Kółek Rolniczych, gdzie w latach 1935–1939 był wiceprezesem, a także w Wielkopolskiej Izbie Rolniczej i organizacjach związanych z handlem zbożem. Po wybuchu II wojna światowa uczestniczył w kampanii wrześniowej. Został wzięty do niewoli przez Niemców i osadzony w obozie jenieckim Oflag II C Woldenberg. Tam zmarł 22 kwietnia 1941 roku. Został pochowany na cmentarzu wojennym w Stargardzie.
1943 – Władysław Tomczak (1943-1897) – polski podporucznik.
Władysław Tomczak był legionistą, oficerem rezerwy Wojska Polskiego oraz aktywnym działaczem społecznym związanym z Pabianicami. Urodził się 30 maja 1897 roku w Pabianice w rodzinie Andrzeja i Marii ze Śmigielskich. W czasie I wojny światowej wstąpił do Legionów Polskich, służąc w 2. i 4. pułku piechoty. Po kryzysie przysięgowym w 1917 roku został internowany przez władze niemieckie w obozie w Szczypiornie. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości kontynuował służbę w Wojsku Polskim. Był związany z 4. pułkiem piechoty Legionów oraz 14. pułkiem piechoty. W 1920 roku brał udział w walkach podczas Wojny polsko-bolszewickiej, uczestnicząc m.in. w obronie Włocławek jako oficer batalionu zapasowego 14. pułku piechoty. Po zakończeniu działań wojennych w 1921 roku przeszedł do rezerwy. W życiu cywilnym zaangażował się w działalność społeczną i organizacyjną. Kierował Ubezpieczalnią Społeczną w Pabianicach, a jednocześnie aktywnie działał w środowisku byłych legionistów. Był inicjatorem powstania oraz wieloletnim prezesem lokalnego oddziału Związku Legionistów Polskich. Należał również do Związku Strzeleckiego oraz Pabianickiego Towarzystwa Cyklistów. Za swoją działalność i zasługi dla niepodległości został odznaczony m.in. Krzyżem Niepodległości oraz Srebrnym Krzyżem Zasługi. Podczas II wojny światowej został aresztowany przez okupacyjne władze niemieckie. Osadzono go w więzieniu i obozie na Radogoszczu w Łodzi. 22 kwietnia 1943 roku został tam zamordowany przez Niemców.
1945 – Bolesław Fichna (1891-1945) – polski adwokat, polityk.
Bolesław Fichna – poseł na Sejm II RP III kadencji (1930–1935), autor nieznany, 1931 r., CC0 1.0
Bolesław Fichna był polskim prawnikiem, adwokatem, działaczem politycznym oraz uczestnikiem walk o niepodległość. Urodził się 23 lutego 1891 roku w Łodzi w rodzinie rzemieślniczej. Już jako uczeń zaangażował się w działalność niepodległościową – brał udział w strajku szkolnym w 1905 roku i działał w młodzieżowych organizacjach patriotycznych, m.in. w Polskiej Organizacji Młodzieży „Zarzewie”. Za udział w akcji bojkotu rosyjskiej szkoły został w 1910 roku aresztowany przez carską policję i wydalony z terenu zaboru rosyjskiego. Po powrocie zdał maturę w polskim gimnazjum w Łodzi, a następnie podjął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim. W czasie I wojny światowej wstąpił do Legionów Polskich dowodzonych przez Józefa Piłsudskiego. Wyruszył z krakowskich Oleandrów w sierpniu 1914 roku i szybko awansował na podporucznika. Walczył w 7. pułku piechoty Legionów, a w bitwie pod Krzywopłotami został ciężko ranny. Po powrocie do Łodzi działał w strukturach Polskiej Organizacji Wojskowej, a w 1918 roku obronił doktorat z prawa. W czasie Wojny polsko-bolszewickiej zgłosił się ochotniczo do służby wojskowej, uzyskując stopień kapitana rezerwy. W odrodzonej Polsce poświęcił się działalności publicznej i prawniczej. Był posłem na Sejm Ustawodawczy w latach 1919–1922, a następnie w latach 1930–1935 zasiadał w parlamencie jako poseł III kadencji z listy Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem. W 1938 roku został senatorem z ramienia Obozu Zjednoczenia Narodowego. W międzyczasie prowadził praktykę adwokacką w Łodzi oraz aktywnie działał w samorządzie – w latach 1923–1927 był przewodniczącym rady miejskiej. Z jego inicjatywy podjęto uchwałę o budowie Grobu Nieznanego Żołnierza w mieście. Angażował się także w działalność społeczną, oświatową i związkową, zabierając głos w sprawach robotników oraz walki z bezrobociem. Po wybuchu II wojna światowa włączył się w działalność konspiracyjną. W okupowanej Polsce działał w środowisku organizacji niepodległościowych oraz w strukturach antykomunistycznych. Po upadku Powstania warszawskiego został aresztowany przez Niemców i deportowany do obozów koncentracyjnych. Przebywał w KL Dachau, a następnie w KL Flossenbürg, gdzie zginął 22 kwietnia 1945 roku podczas likwidacji obozu. Za swoje zasługi w walce o niepodległość został odznaczony m.in. Order Virtuti Militari.
Opracował: ks. Grzegorz Sikorski FDP