KALENDARZ LITURGICZNY
Uroczystość – Zwiastowanie Pańskie
Annunciation attributed to Melozzo da Forlì, Jastrow, 2006, Public domain
Uroczystość Zwiastowania Pańskiego przypomina wydarzenie, od którego rozpoczęła się nowa epoka w dziejach świata. W Nazarecie archanioł Gabriel oznajmił Maryi, że stanie się Matką Syna Bożego, poczętego mocą Ducha Świętego. Tajemnica ta odsłania pierwszy moment Wcielenia – wejścia Boga w ludzką historię. Fakt, że święto to często przypada w czasie Wielkiego Postu, podkreśla nierozerwalny związek między Wcieleniem a paschalnym misterium męki, śmierci i zmartwychwstania Chrystusa. Początek zbawienia zawiera w sobie zapowiedź jego wypełnienia. Geneza uroczystości sięga pierwszych wieków chrześcijaństwa. Najpierw obchodzono ją na Wschodzie (V w.), a na Zachodzie rozpowszechniła się od czasów Grzegorz Wielki. Początkowo akcentowano jej chrystologiczny charakter – jako święto Pańskie, upamiętniające Wcielenie. Z czasem mocniej wybrzmiał wymiar maryjny: Maryja została ukazana jako „błogosławiona między niewiastami”, wybrana w Bożym planie zbawienia. Datę 25 marca wiązano niekiedy z okresem Paschy, podkreślając, że początek ziemskiego życia Jezusa łączy się z tajemnicą odkupienia. Z wydarzeniem Zwiastowania ściśle związane są modlitwy „Zdrowaś Maryjo” i „Anioł Pański”. Pierwsza wyrasta ze słów archanioła i św. Elżbiety, a jej ostateczną formę zatwierdził Pius V. Druga, odmawiana trzy razy dziennie, utrwala w pamięci wiernych scenę z Nazaretu; jej znaczenie przypominał m.in. Paweł VI. Tajemnica Zwiastowania inspirowała również sztukę – od wczesnochrześcijańskich mozaik po dzieła takich mistrzów jak Fra Angelico.
Wspomnienie dowolne –Święty Prokop, prezbiter
Figura św. Prokopa na ścianie kościoła św. Jana Nepomucena w Kutej Horze, Original uploader was Zp at cs.wikipedia, CC-BY-SA-2.5; Released under the GNU Free Documentation License.
Święty Prokop należy do grona tych średniowiecznych świętych, których postać bardziej odsłania duchowość epoki niż szczegółową biografię. Zachowały się jego dwa żywoty – krótszy z XII oraz obszerniejszy z XIV wieku – lecz skupiają się one głównie na ascezie i cudach, pozostawiając niewiele danych historycznych. Wiadomo, że urodził się na początku XI stulecia, prawdopodobnie za panowania Bolesław Chrobry, w Chotouni koło Kouřimi w Czechach.
Był kapłanem diecezjalnym. Zgodnie z ówczesnym zwyczajem w Czechach miał żonę i dzieci; jego syn Emmeran został później opatem w Sazawie. Najważniejszym dziełem Prokopa było założenie klasztoru benedyktyńskiego w Sazawa. Wyróżniał się on pielęgnowaniem liturgii słowiańskiej, wywodzącej się z tradycji zapoczątkowanej przez Cyryl i Metody. Według przekazu Prokop miał nawet przywieźć z Rusi księgi zapisane cyrylicą. Cieszył się poparciem książąt czeskich: Oldrzych i Brzetysław I. Sam żył w pobliżu klasztoru jako pustelnik, łącząc życie kapłańskie z surową ascezą. Zmarł 25 marca 1053 roku, w uroczystość Zwiastowania.
Po jego śmierci klasztor podporządkowano łacińskiemu opactwu w Brzewnów, a obrządek słowiański zniesiono. Mimo to kult Prokopa przetrwał. Zatwierdził go papież Innocenty III w 1204 roku, a potwierdził Pius VII. Relikwie przeniesiono w 1588 roku do Praga.
Misją życiową św. Prokopa było zachowanie i rozwój chrześcijaństwa w tradycji słowiańskiej – połączenie wierności Kościołowi z troską o język i duchowość własnego narodu. Stał się symbolem jedności Wschodu i Zachodu w Kościele oraz patronem górników w regionie Sazawy.
Wspomnienie dowolne – Jozafata Michalina Hordaszewska, dziewica
Blessed Josaphat (Mikhailin Gordashevsky), at the end of the nineteenth century. Blessed Nun of the Ukrainian Greek Catholic Church, autor nieznany, przed 1919, Public domain
Przyszła na świat 20 listopada 1869 roku we Lwowie, w skromnej rodzinie stolarza. Ochrzczona w obrządku wschodnim, od najmłodszych lat wyróżniała się głęboką pobożnością. Już jako dziecko szukała ciszy i modlitwy – potrafiła godzinami przebywać w leśnej kapliczce, oddając się rozmowie z Bogiem. Po ukończeniu szkoły pracowała w sklepie, pomagając rodzinie, lecz w jej sercu dojrzewało pragnienie życia zakonnego.
Przełomem okazały się rekolekcje prowadzone przez bazylianów, podczas których poznała o. Jeremiasza Łomnickiego. Pod jego duchowym kierownictwem złożyła prywatny ślub czystości i coraz wyraźniej odczytywała swoje powołanie. Choć myślała o wstąpieniu do istniejącego zgromadzenia, przyjęła propozycję założenia nowej wspólnoty obrządku bizantyjsko-ukraińskiego. Decyzję tę podjęła po głębokiej modlitwie, widząc w niej odpowiedź na potrzeby „biednego narodu”, jak sama pisała.
24 sierpnia 1892 roku w kościele św. Onufrego we Lwowie przyjęła habit i imię Jozafata – na cześć Jozafat Kuncewicz. Tak powstało Zgromadzenie Służebnic Niepokalanej Panny Maryi. Jego misją stała się służba ubogim, chorym i opuszczonym, a także troska o religijne i moralne odrodzenie społeczeństwa. Sama Jozafata łączyła aktywną pomoc potrzebującym z intensywną modlitwą i ofiarą z cierpienia. Pomimo oszczerstw i niezrozumienia wytrwała w powołaniu.
Dotknięta gruźlicą kości, wszystkie doświadczenia składała Bogu w darze. Zmarła 25 marca 1919 roku. Jej życie było konsekwentną realizacją jednej misji: bezwarunkowej miłości wyrażonej w modlitwie i konkretnej służbie najbardziej potrzebującym. Do grona błogosławionych wyniósł ją Jan Paweł II 27 czerwca 2001 roku we Lwowie.
KALENDARZ OPATRZNOŚCI BOŻEJ
1821 – Grecja – Święto Niepodległości
Grecja to państwo o wyjątkowym znaczeniu dla dziejów Europy – kolebka demokracji, filozofii i kultury antycznej. W starożytności centrum życia politycznego stanowiły Ateny i Sparta, a podboje Aleksander Wielki rozszerzyły wpływy kultury greckiej na ogromne obszary Bliskiego Wschodu. W I w. po Chrystusie ziemie te weszły w skład Cesarstwa Rzymskiego, a później stały się rdzeniem Bizancjum. Po upadku Konstantynopol w 1453 r. Grecja znalazła się pod panowaniem tureckim. Powstanie narodowe wybuchło w 1821 r., a niepodległość została uznana kilka lat później. W XX w. kraj doświadczył wojen bałkańskich, okupacji niemieckiej i wojny domowej.
Grecja_pexels-jokassis-14811137
Grecję zamieszkuje dziś ok. 10,3 mln osób. Około 90% społeczeństwa deklaruje przynależność do Kościoła prawosławnego, 4–5% stanowią muzułmanie (głównie w Tracji), katolicy to ok. 2%, a niewielkie grupy tworzą protestanci i osoby bezwyznaniowe. Współczesne wyzwania państwa to skutki kryzysu finansowego po 2008 r., zadłużenie publiczne, emigracja młodych ludzi oraz napięcia migracyjne na granicach Unii Europejskiej.
Grecja_pexels-wendywei-14375296
Chrześcijaństwo dotarło tu bardzo wcześnie. Pierwszymi misjonarzami byli apostołowie, zwłaszcza Święty Paweł Apostoł, który głosił Ewangelię w Koryncie, Tesalonikach i Atenach. Kościół katolicki rozwijał się intensywniej w okresie panowania weneckiego na wyspach. Obecnie istnieje kilka diecezji i archidiecezji katolickich obrządku łacińskiego oraz egzarchat greckokatolicki; łącznie funkcjonuje około siedmiu jednostek administracyjnych. Najważniejszym sanktuarium maryjnym jest Panagia Evangelistria na wyspie Tinos, odwiedzane przez pielgrzymów z całego kraju.
Grecja_pexels-pixabay-50594
Najważniejszym świętem państwowym jest 25 marca – rocznica wybuchu powstania w 1821 r., uznawana za dzień proklamacji niepodległości. Data ta łączy pamięć o walce narodowej z uroczystością Zwiastowania Pańskiego, podkreślając silny związek tożsamości narodowej z tradycją chrześcijańską.
1409– Rozpoczął sięsobór w Pizie.
1880 Alojzy Orione przystępuje do I Komunii świętej
1895 Kleryk Alojzy Orione otrzymuje święcenia diakonatu
1908 – Otwarcie na prośbę Piusa X kaplicy w dzielnicy Appio w Rzymie (przyszły kościół Wszystkich Świętych).
1962 Sakra biskupia Arcybiskupa Bronisława Dąbrowskiego
BronisławDąbrowskiAbp, 1962, ©MDBO
Biskup Bronisław Dąbrowski w dniu przyjęcia święceń biskupich. Sakrę biskupią otrzymał 25 marca 1962 r. w katedrze warszawskiej z rąk kardynała Stefana Wyszyńskiego i współkonsekratorów Biskupa Zygmunta Choromańskiego i Biskupa Franciszka Korszyńskiego.
1995– Jan Paweł II wydał encyklikęEvangelium Vitae.
ORIOŃSKI SKARBIEC MODLITWY
POWOŁANIA DO ZGROMADZEŃ ŚWIĘTEGO ALOJZEGO ORIONE
O Jezu, który w swojej nieskończonej miłości ku ludziom, rzekłeś kiedyś Apostołom: „Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście tedy Pana żniwa, aby wysłał robotników na żniwo swoje” (por. Mt 9,37), oto my pokornie błagamy, abyś raczył przyjąć do swego serca tę oto prośbę i przedstawił ją swojemu Ojcu Niebieskiemu, żeby zesłał powołania dla Małego Dzieła. Wzbudź ofiarne dusze gotowe do pracy i poświęcenia, aby rozszerzać wśród warstw pracujących i ubogich znajomość i miłość ku Tobie, ku Kościołowi i papieżowi. Dziewico Niepokalana, Matko Boskiej Opatrzności, wesprzyj naszą prośbę u swego Syna Jezusa. Święci nasi patronowie, wstawcie się za nami. Amen
WSPOMINAMY W MODLITWIE
ZMARLI Z RODZINY ORIOŃSKIEJ
1980 – Siostra Maria Salomea – Teofila Juszczak PSMC (1887-1980) – urodzona w Ruda, zmarła w Zduńskiej Woli mając 93 lata życia i 37 lat profesji zakonnej.
MĘCZENNICY I PRZEŚLADOWANI
1945 –Hilary Januszewski (1907-1945) – polski kapucyn, męczennik, błogosławiony.
Blassed Hilary Januszewski, Zakon Karmelitów, 2019, CC BY-SA 4.0
Hilary Januszewski (OCarm) urodził się 11 czerwca 1907 roku w Krajenkach. Pochodził z ubogiej rodziny, dlatego już jako młody chłopiec musiał łączyć naukę z troską o własne utrzymanie. Po przerwaniu edukacji z powodów materialnych samodzielnie nadrabiał zaległości, wykazując niezwykłą determinację. Ostatecznie w 1927 roku wstąpił w Krakowie do Zakonu Karmelitów Trzewiczkowych, a pierwsze śluby złożył rok później. Studia filozoficzne odbył w Krakowie, natomiast teologię ukończył w Rzymie, w Międzynarodowym Kolegium św. Alberta oraz na Angelicum. Święcenia kapłańskie przyjął 15 lipca 1934 roku. Po powrocie do kraju wykładał historię Kościoła i dogmatykę, formując młodych zakonników. W grudniu 1939 roku został przeorem klasztoru Karmelitów „na Piasku” w Krakowie. We wrześniu 1940 roku Gestapo aresztowało zakonników pod zarzutem śpiewania zakazanej pieśni patriotycznej. Ojciec Hilary, choć uniknął zatrzymania, dobrowolnie zgłosił się władzom okupacyjnym, czując się odpowiedzialnym za wspólnotę. Trafił do więzienia na Montelupich, następnie do obozu w Sachsenhausen, a w 1941 roku do KL Dachau. W obozie, w tzw. „Priesterblock”, zgłosił się dobrowolnie do opieki nad więźniami chorymi na tyfus. Zaraził się i zmarł 25 marca 1945 roku, na miesiąc przed wyzwoleniem obozu. Jego misją życiową była wierna służba Bogu i ludziom – aż po całkowity dar z siebie. Odpowiedzialność za wspólnotę, odwaga w obliczu prześladowań oraz gotowość oddania życia za chorych uczyniły go świadkiem miłości silniejszej niż strach. Beatyfikowany 13 czerwca 1999 roku przez Jan Paweł II w gronie 108 męczenników II wojny światowej,
Opracował: ks. Grzegorz Sikorski FDP