KALENDARZ LITURGICZNY
Wspomnienie dowolne – Święty Wirgiliusz z Irlandii, biskup
Unken ( Salzburg ). Pfarrkirche St. Jakob, Hochaltar: Statue des heiligen Virgil, Wolfgang Sauber, 2010, CC BY-SA 3.0, CC BY-SA 2.5, CC BY-SA 2.0, CC BY-SA 1.0
Święty Wirgiliusz, znany w rodzinnej Irlandii pod imieniem Fergal, należał do grona benedyktynów, którzy w średniowieczu odegrali wielką rolę w ewangelizacji Europy. Zakonny duch pielgrzymstwa i poszukiwania Boga prowadził go początkowo ku Ziemi Świętej. Opuścił ojczyznę około 740 roku, lecz zamiast dotrzeć do celu, zatrzymał się na dworze Pepina Krótkiego, przyszłego króla Franków. Jego wiedza teologiczna i naukowa zrobiła na władcy tak duże wrażenie, że powierzył mu misję w Bawarii, gdzie książę Odylon oddał mu pieczę nad biskupstwem w Salzburgu.
Wirgiliusz, rezygnując z dalszej podróży, odczytał w tym znak Bożego wezwania. Zamiast pielgrzyma stał się apostołem nowych ziem, kontynuując dzieło św. Ruperta – pierwszego misjonarza Austrii. Z energią i roztropnością organizował życie religijne, wysyłał misjonarzy do Karyntii, a w Salzburgu zbudował nową katedrę, w której w 774 roku umieścił relikwie św. Ruperta. W 755 roku przyjął sakrę biskupią, łącząc urząd pasterza diecezji z funkcją opata klasztoru św. Piotra – ośrodka nauki i modlitwy, trwającego po dziś dzień.
Jego życie nie było wolne od sporów. Zderzył się z surowym w poglądach św. Bonifacym, który zarzucał mu błędy liturgiczne i niezgodne z ówczesnym rozumieniem poglądy naukowe, jak choćby przekonanie, że ziemia jest kulista. Wirgiliusz bronił zarówno poprawności sakramentów, jak i prawa rozumu do badania stworzenia, a papież przyznał mu rację w obu przypadkach.
Zmarł około 784 roku w Salzburgu, gdzie spoczął w katedrze. Kanonizowany przez papieża Grzegorza IX w 1232 roku, czczony jest jako patron Salzburga i całej Austrii.
Wspomnienie dowolne – Błogosławiona Małgorzata Sabaudzka, zakonnica
La Beata Margherita di Savoia, Antonio Triva, XVII w, Public domain
Błogosławiona Małgorzata Sabaudzka przyszła na świat około 1382 roku w Pignerolo, w jednym z najpotężniejszych rodów Europy – w dynastii sabaudzkiej. Była spokrewniona z papieżem Klemensem VII i od dzieciństwa dorastała w atmosferze dworskiego przepychu. Jednak mimo szlacheckiego pochodzenia, jej serce zawsze kierowało się ku Bogu. Los wcześnie ją doświadczył – straciła rodziców jako dziecko, a wkrótce potem, z woli krewnych, została wydana za mąż za Teodora Paleologa, markiza Montferratu. Małżeństwo to, choć zawarte z powodów politycznych, okazało się pełne miłości i wzajemnego szacunku.
Po śmierci męża w 1418 roku Małgorzata nie przyjęła żadnych nowych propozycji małżeńskich, choć o jej rękę zabiegał nawet potężny książę Mediolanu. Wdowieństwo stało się dla niej duchowym przełomem. Zrezygnowała z życia na dworze i przywdziała habit dominikański, wybierając ubóstwo, modlitwę i pokutę. W Albie odnalazła niemal zapomniany klasztor, który własnym wysiłkiem odbudowała i przekształciła w dom modlitwy dla sióstr kontemplacyjnych. Od tej chwili jej misją stało się odnawianie życia zakonnego i przywracanie Kościołowi ducha pokory i wiary.
Małgorzata nie była tylko mistyczką – potrafiła wpływać także na sprawy wielkiej polityki. To dzięki jej mądrości i listom jej kuzyn, książę Amadeusz VIII, zrezygnował z roli antypapieża i pojednał się z Kościołem. Sama Małgorzata znosiła liczne cierpienia – choroby, oszczerstwa i niezrozumienie – które ofiarowywała za jedność wierzących. W tradycji klasztoru zapisała się również legenda o jelonku, który towarzyszył jej aż do śmierci – symbol czystości i wierności Bogu.
Zmarła 23 listopada 1464 roku w opinii świętości. Jej ciało zachowało się nienaruszone, a w 1669 roku papież Klemens IX ogłosił ją błogosławioną. Dziś czczona jest jako patronka wdów i kobiet, które w cierpieniu odnajdują sens swojego życia w wierze i miłości do Boga.
Wspomnienie dowolne – Święty Franciszek Antoni Fasani, prezbiter
San Francesco Antonio Fasani, nieznany autor, Public domain
Święty Franciszek Antoni Fasani urodził się 6 sierpnia 1681 roku w Lucera, w ubogiej rodzinie rolników. Już jako dziecko czuł się szczególnie związany z franciszkanami, wśród których służył do mszy i pobierał naukę. Mając zaledwie czternaście lat, wstąpił do Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych, przyjmując imię Franciszek Antoni. Od młodości wyróżniał się pracowitością, pokorą i niezwykłą wrażliwością na ludzkie cierpienie.
Po studiach teologicznych w Asyżu został kapłanem, a później wykładowcą i przełożonym kilku klasztorów w rodzinnej Apulii. Choć był człowiekiem głębokiej wiedzy, jego siła nie tkwiła w uczoności, lecz w prostocie serca. W swoich kazaniach mówił językiem zrozumiałym dla prostych ludzi – o miłości Boga, o miłosierdziu i o potrzebie pojednania. Zyskał opinię wybitnego kaznodziei i spowiednika, do którego przybywali zarówno ubodzy, jak i możni.
Jego życie było nieustanną służbą. Opiekował się więźniami, odwiedzał chorych i umierających, szczególną troską otaczał skazanych na śmierć. Dla wszystkich był ojcem, który nie tylko mówił o miłosierdziu, ale je czynił. Najgłębszym rysem jego duchowości była miłość do Matki Bożej. Wzorując się na Maryi, uczył całkowitego zaufania Bogu. Codziennie modlił się przed jej wizerunkiem, komponował pieśni ku jej czci i szerzył kult Niepokalanego Poczęcia, głosząc, że kto prawdziwie kocha Maryję, nigdy nie utraci nadziei.
Zmarł 29 listopada 1742 roku w Lucera, trzymając w dłoniach obraz Niepokalanej. Lud nazywał go „ojcem dobroci”. Beatyfikowany został przez Piusa XII w 1951 roku, a kanonizowany przez św. Jana Pawła II w 1986 roku. Jego życiową misją było ukazywanie, że świętość rodzi się z miłości – tej, którą żyje się w codzienności, w słowie, przebaczeniu i służbie drugiemu człowiekowi.
Wspomnienie dowolne – Błogosławiony Bernardyn z Fossa, prezbiter
Beato Bernardino da Fossa and Resurrection, Sailko, CC BY 3.0
Błogosławiony Bernardyn z Fossa, urodzony w 1420 roku we włoskiej miejscowości Fossa w diecezji Aquila, pochodził ze szlacheckiej rodziny i już od młodości wykazywał wielkie zdolności intelektualne. Po ukończeniu studiów prawniczych w Perugii, gdzie uzyskał doktorat z prawa kanonicznego i cywilnego, postanowił poświęcić swoje życie Bogu. W 1445 roku, pod wpływem świętego Jakuba z Marchii, przywdział habit franciszkański, wybierając życie modlitwy, ubóstwa i służby ludziom.
Jego misją życiową stało się głoszenie Ewangelii i umacnianie jedności w zakonie franciszkańskim. Bernardyn, zafascynowany duchowością św. Bernardyna ze Sieny i św. Jana Kapistrana, podjął się pracy kaznodziejskiej i misyjnej, pragnąc odnawiać wiarę w sercach wiernych. Dwukrotnie pełnił funkcję prowincjała w Abruzji, a także w Bośni i Dalmacji, gdzie wykazywał się ogromnym oddaniem i roztropnością duszpasterską. Jako prokurator generalny przy Kurii Rzymskiej troszczył się o rozwój zakonu i jego duchową jedność.
Charakteryzowała go głęboka pokora – dwukrotnie odrzucił propozycję objęcia biskupstwa w Aquila, uznając, że jego miejscem jest kazalnica, nie tron biskupi. W ostatnich latach życia poświęcił się pisarstwu, pozostawiając po sobie liczne rękopisy i dzieła teologiczno-historyczne, w tym „Chronica Fratrum Minorum de Observantia”, ważny zapis historii obserwanckiej gałęzi franciszkanów.
Zmarł 27 listopada 1503 roku w San Giuliano. Papież Leon XII zatwierdził jego kult w 1828 roku. Błogosławiony Bernardyn z Fossa zapisał się w historii Kościoła jako pokorny kaznodzieja i budowniczy zgody – człowiek, który całe życie poświęcił głoszeniu prawdy i jedności w duchu franciszkańskim.
KALENDARZ OPATRZNOŚCI BOŻEJ
399–Anastazy Izostałpapieżem.
Retablo cerámico con San Anastasio I, papa, Santa Catalina, Manuel Rodríguez y Pérez de Tudela, 1923, Public domain
Anastazy I objął Stolicę Piotrową w 399 roku, w czasie, gdy Kościół dopiero umacniał swoją pozycję po burzliwych wiekach prześladowań. Jego pontyfikat, choć stosunkowo krótki, był okresem intensywnej troski o zachowanie jedności nauczania i czystości doktryny. Papież ten znany był z głębokiej pobożności, prostoty życia oraz ogromnego szacunku dla liturgii i Pisma Świętego.
Jednym z najważniejszych zadań, jakie postawił przed sobą Anastazy, było czuwanie nad tym, by chrześcijańska nauka pozostała wolna od błędów teologicznych, które wówczas zaczynały się szerzyć. Szczególnie zdecydowanie występował przeciw pismom Orygenesa, których niektóre idee uznał za sprzeczne z wiarą Kościoła. W ten sposób papież bronił wiernych przed błędami mogącymi osłabić autorytet Ewangelii.
Anastazy I utrzymywał także serdeczne relacje z wybitnymi postaciami Kościoła Zachodniego, m.in. ze św. Hieronimem i św. Augustynem. Wspierał rozwój życia duchowego i dbał o to, by duchowieństwo było przykładem dla wiernych. Jego pontyfikat był więc czasem budowania duchowej tożsamości Kościoła opartej na Ewangelii i apostolskiej tradycji.
Misją życiową Anastazego I było strzeżenie czystości wiary oraz umacnianie jedności wspólnoty chrześcijańskiej w czasach rodzących się sporów doktrynalnych. Zmarł w 401 roku, pozostawiając po sobie obraz papieża mądrego, pokornego i wiernego nauce Chrystusa.
ORIOŃSKI SKARBIEC MODLITWY
POWOŁANIA DO ZGROMADZEŃ ŚWIĘTEGO ALOJZEGO ORIONE
O Jezu, który w swojej nieskończonej miłości ku ludziom, rzekłeś kiedyś Apostołom: „Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście tedy Pana żniwa, aby wysłał robotników na żniwo swoje” (por. Mt 9,37), oto my pokornie błagamy, abyś raczył przyjąć do swego serca tę oto prośbę i przedstawił ją swojemu Ojcu Niebieskiemu, żeby zesłał powołania dla Małego Dzieła. Wzbudź ofiarne dusze gotowe do pracy i poświęcenia, aby rozszerzać wśród warstw pracujących i ubogich znajomość i miłość ku Tobie, ku Kościołowi i papieżowi. Dziewico Niepokalana, Matko Boskiej Opatrzności, wesprzyj naszą prośbę u swego Syna Jezusa. Święci nasi patronowie, wstawcie się za nami. Amen
WSPOMINAMY W MODLITWIE
2006 – Stanisław Lem (1921–2006). Był wybitnym polskim pisarzem science fiction, filozofem i futurologiem. Jego twórczość wyróżniała się łączeniem fantastyki naukowej z głębokimi refleksjami filozoficznymi, społecznymi i etycznymi. Najbardziej znane dzieła Lema to „Solaris”, „Cyberiada”, „Bajki robotów” oraz „Dzienniki gwiazdowe”. Lem żył i tworzył w czasach komunizmu, jednak miał do tego systemu krytyczne podejście. Choć w młodości próbował współpracować z władzami, szybko rozczarował się ideologią i praktykami komunistycznymi. Jego pisma często zawierały subtelne aluzje do absurdów i ograniczeń ówczesnego systemu, a on sam unikał angażowania się w politykę na rzecz czystej twórczości i refleksji nad kondycją człowieka i cywilizacji. Jego książki zostały przetłumaczone na ponad 40 języków, zdobywając międzynarodowe uznanie i wpływając na rozwój gatunku science fiction na całym świecie.
Stanisław Lem, Courtesy of Lem’s secretary, Wojciech Zemek, 1966, CC BY-SA 3.0
ZMARLI Z RODZINY ORIOŃSKIEJ
1995 – Siostra Maria Stanisława – Anna Kawulak PSMC (1915-1995) – urodzona w Zawoja, zmarła w Otwocku mając 80 lat życia i 47 lat profesji zakonnej.
2017 – Siostra Maria Konstancja – Zofia Bednarek PSMC (1930-2017) – urodzona w Świerzynach, zmarła w Otwocku mając 87 lat życia i 67 lat profesji zakonnej.
MĘCZENNICY I PRZEŚLADOWANI
1948
Ludwik Marszałek mjr ps. „Zbroja” (1912-1948). Podczas okupacji niemieckiej był komendantem placówki ZWZ-AK „Bomba” w Brzezinach. Po wojnie kontynuował działalność niepodległościową w strukturach WiN. Aresztowany przez UB, brutalnie przesłuchiwany, skazany na śmierć i stracony 27 listopada 1948 roku. Pochowany na cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu.
Ludwik Marszałek – major Armii Krajowej 1938, autor nieznany – anonimowy, Public domain
Władysław Cisekppor. (NN-1948). Był studentem Politechniki Wrocławskiej i pełnił funkcję kierownika Wydziału Informacji wrocławskiego WiN. Aresztowany przez UB, brutalnie przesłuchiwany, skazany na śmierć i stracony 27 listopada 1948 roku. Pochowany na cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu.
Stanisław. Dydoppor. (1922-1948). Był studentem Uniwersytetu Wrocławskiego i pełnił funkcję kierownika Wydziału Organizacyjnego wrocławskiego WiN. Aresztowany przez UB, brutalnie przesłuchiwany, skazany na śmierć i stracony 27 listopada 1948 roku. Pochowany na cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu.
Stanisław Dydo po aresztowaniu przez UB w 1947 roku. Foto: Wikimedia/domena publiczna/ze zbiorów IPN
Jan Klamutpor. (1913-1948). Był działaczem WiN i pełnił funkcję w strukturach organizacji. Aresztowany przez UB, brutalnie przesłuchiwany, skazany na śmierć i stracony 27 listopada 1948 roku. Pochowany na cmentarzu Osobowickim we Wrocławiu.
Tablica pamiątkowa ku czci oficerów dolnośląskiego zarządu Zrzeszenie Wolność i Niezawisłość, Robert Niedźwiedzki, 2022, CC BY-SA 4.0
Opracował: ks. Grzegorz Sikorski FDP