KALENDARZ LITURGICZNY
Wspomnienie dowolne – Błogosławiony Jerzy Popiełuszko, prezbiter i męczennik
Jerzy Popiełuszko urodził się 14 września 1947 roku w podlaskiej wsi Okopy, w rodzinie Władysława i Marianny Popiełuszków. Ochrzczony dwa dni później w kościele w Suchowoli, w młodości przyjął także bierzmowanie, wybierając imię Kazimierz. Od 11. roku życia pełnił funkcję ministranta, codziennie uczestnicząc w Mszach świętych przed szkołą. Po ukończeniu liceum w 1965 roku wstąpił do Wyższego Metropolitalnego Seminarium Duchownego w Warszawie, gdzie przez siedem lat przygotowywał się do kapłaństwa, przeżywając jednocześnie trudną służbę wojskową, podczas której wykazał się niezwykłą odwagą i wiernością wartościom chrześcijańskim. Choroby i pobyty w szpitalu uwrażliwiły go na cierpienie bliźnich, kształtując jego późniejszą misję duszpasterską.
Święcenia kapłańskie otrzymał 28 maja 1972 roku z rąk kardynała Stefana Wyszyńskiego. Pracował w różnych parafiach warszawskich, prowadząc katechezę, duszpasterstwo studentów, pielęgniarek oraz chorych. Angażował się w przygotowanie wizyt papieża Jana Pawła II w Polsce (1979 i 1983), sprawując opiekę medyczną nad uczestnikami pielgrzymek, mimo sprzeciwu władz komunistycznych.
Najważniejszą misją życia ks. Jerzego Popiełuszki stało się duszpasterstwo ludzi pracy i obrona godności człowieka w czasach stanu wojennego. Organizował Msze święte za Ojczyznę, opiekował się strajkującymi robotnikami, wspierał studentów i słuchaczy szkół policyjnych i stał się niekwestionowanym rzecznikiem praw i wolności obywatelskich. Jego bezkompromisowe głoszenie prawdy i wartości chrześcijańskich czyniło go celem represji władz PRL, a mimo gróźb, aresztowań i ataków prasowych nie zaprzestał działalności.
13 października 1984 roku próby zastraszenia kapłana doprowadziły do jego brutalnego uprowadzenia przez funkcjonariuszy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. 30 października ciało ks. Jerzego odnaleziono w Wiśle koło Włocławka. Pogrzeb odbył się w Warszawie 3 listopada 1984 roku, w obecności setek tysięcy wiernych, kapłanów i przedstawicieli „Solidarności”.
Proces beatyfikacyjny rozpoczął się w 1997 roku, a 6 czerwca 2010 roku Jerzy Popiełuszko został ogłoszony błogosławionym. Jego liturgiczne wspomnienie obchodzone jest 19 października, w dniu męczeńskiej śmierci. Jego życie pozostaje symbolem odwagi, wierności sumieniu i miłości do człowieka, której poświęcił całe swoje kapłańskie życie.
Wspomnienie dowolne – Święty Jan de Babeuf, Izaak Jogues, kapłani i towarzysze
Canadian martyrs 1649, Les Pères jésuites, Québec, między 1925 a 1930, Public domain
Jan de Brebeuf, Izaak Jogues oraz ich współpracownicy – Karol Garnier, Antoni Daniel, Gabriel Lalemant, Noel Chabanel, Jan de Lalande i Rene Goupil – byli francuskimi jezuitami, którzy poświęcili życie misji wśród ludów Huronów i Irokezów w Ameryce Północnej, zwłaszcza w Kanadzie. Ich działalność przypadała na lata 1625–1649, a wielu z nich zakończyło życie męczeńską śmiercią. Papież Pius XI beatyfikował ich w 1925 roku, a kanonizował w 1930.
Jan de Brebeuf pochodził z rodziny rycerskiej Normandii. Po wstąpieniu do zakonu jezuitów i odbyciu studiów filozoficznych i teologicznych wyjechał w 1625 roku do Kanady. Początkowo przebywał wśród Algonkinów, ucząc się języka i pomagając tubylcom, by następnie przenieść się do Huronów nad rzeką św. Wawrzyńca. Swoją dobrocią i poświęceniem zdobył zaufanie Indian, tworząc słownik, gramatykę i katechizm ich języka. Epidemia w 1636 roku zmusiła go do heroicznego zaangażowania w ratowanie życia Indian, dzięki czemu zyskał ich szacunek i w końcu doprowadził do chrztu wielu dzieci. W 1649 roku, podczas brutalnego ataku Irokezów, Jan de Brebeuf został bestialsko zamordowany, zachowując wierność misji i wiarę aż do końca.
Izaak Jogues urodził się w 1607 roku w Orleanie. Po wstąpieniu do jezuitów i ukończeniu studiów został wysłany do Kanady w 1636 roku. W 1642 roku wpadł w ręce Irokezów i przez 15 miesięcy doświadczał okrutnych tortur. Po wykupieniu przez holenderskiego pastora wrócił do Francji, jednak nie zrezygnował z pracy misyjnej. Powrócił do Kanady, by służyć Indianom, ale w 1646 roku został zamordowany przez tubylców, którzy obwiniali go o epidemię.
Pozostali współpracownicy Jana i Izaaka – Antoni Daniel, Karol Garnier, Noel Chabanel i bracia zakonni – również zostali zamordowani w podobny sposób. Ich życie i śmierć stanowią przykład heroicznego poświęcenia w służbie Ewangelii i ludziom, którym służyli w trudnych, często wrogich warunkach.
Ich dziedzictwo jest czczone w Sanktuarium Jezuickich Męczenników Kanadyjskich w Midland (Ontario), które odwiedzają miejscowi Indianie, kanadyjska Polonia oraz pielgrzymi z całego świata. Święci ci pozostawili po sobie niezatarte świadectwo odwagi, wierności i poświęcenia w misji głoszenia Ewangelii.
Misja życiowa: Służba Bogu i ludziom przez ewangelizację, edukację i opiekę nad Indianami w trudnych warunkach, nawet kosztem własnego życia, z pełnym zaufaniem do Opatrzności i odwagi w obliczu prześladowań.
Wspomnienie dowolne – Święty Paweł od Krzyża, Paweł Franciszek Danei
Portrait de Paul de la croix, Plet Philippe, 2005, Public domain
Paweł Franciszek Danei urodził się 3 stycznia 1694 roku w Ovada w Piemoncie, w rodzinie zubożałej szlachty. Jako najstarszy z rodzeństwa od najmłodszych lat wspierał rodzinę, uczęszczając do szkoły w Genui i pomagając ojcu w handlu. W 1715 roku wyjechał do Wenecji, by wziąć udział w wyprawie przeciwko Turkom, lecz podczas modlitwy w kościele w Crema usłyszał głos wskazujący mu inną drogę: „Twoim przeznaczeniem jest walka z samym sobą i głoszenie ukrzyżowanego Chrystusa”. W konsekwencji zrezygnował z dziedzictwa, oddał się Bożej sprawie i rozpoczął życie zakonne.
Po otrzymaniu bierzmowania w 1719 roku i habitu z napisem Jesu Christi Passio w 1720 r., Paweł od Krzyża założył pustelnię w Castellazzo, gdzie rozpoczął spisywanie reguł zakonu i prowadził lokalne kazania. Podróżując przez Włochy, głosił naukę o pokucie i umiłowaniu Ukrzyżowanego Zbawiciela, jednocześnie posługując chorym w szpitalach rzymskich. Święcenia kapłańskie przyjął 7 czerwca 1727 roku od papieża Benedykta XIII.
Napotykając opór miejscowego duchowieństwa, uzyskał od papieża Klemensa XII prawo do głoszenia wszędzie Słowa Bożego (1731). W 1737 roku założył pierwszy klasztor w Orbetello, a w 1741 roku złożył pierwsze śluby zakonne, przyjmując imię Pawła od Krzyża. Jako przełożony generalny zakonu, spędził pierwsze lata w klasztorze pod Vetrallą, a później przeniósł się do Rzymu, gdzie pasjoniści otrzymali klasztor i bazylikę świętych Jana i Pawła. Pod koniec życia wspierał też powstanie zgromadzenia pasjonistek, które podążają jego duchowością i oddaniem Męce Pańskiej.
Święty Paweł od Krzyża był jednym z najwybitniejszych kaznodziejów XVIII wieku, głosząc z pasją naukę o Męce Chrystusa i nawołując do pokuty. Zmarł 18 października 1775 roku w Rzymie i tam został pochowany. Beatyfikowany przez Piusa IX w 1853 roku, kanonizowany w 1867 roku, pozostał patronem pasjonistów i pasjonistek oraz orędownikiem nabożeństwa do Męki Pańskiej.
Misja życiowa: Całe życie św. Pawła od Krzyża było poświęcone głoszeniu Ewangelii o Męce Chrystusa, wychowaniu duchowym uczniów i zakładaniu wspólnot zakonnych, które miały szerzyć kult Męki Pańskiej, a poprzez to inspirować do życia w pokucie, modlitwie i poświęceniu dla bliźnich.
Wspomnienie dowolne – Święty Piotr z Alcántary, Juan de Garabito y Vilela de Sanabria, franciszkanin
San Pedro de Alcántara, Luis Tristán, XVII w., Public domain
Święty Piotr z Alcántary urodził się w 1499 roku w Alkantarze w Hiszpanii, w arystokratycznej rodzinie. Już w młodym wieku wykazał się niezwykłą pobożnością i powołaniem do życia zakonnego. W 1515 roku, mając zaledwie 16 lat, wstąpił do Zakonu Braci Mniejszych, przyjmując imię Piotr, i rozpoczął życie pełne wyrzeczeń oraz duchowej surowości. Święcenia kapłańskie przyjął w 1524 roku.
Jego misją specjalną było przywrócenie pierwotnej, surowej reguły franciszkańskiej oraz odnowa życia zakonnego w Hiszpanii i Portugalii. Jako gwardian klasztorów i prowincjał franciszkanów obserwantów wprowadzał rygorystyczne praktyki ascetyczne, a jego wysiłki doprowadziły do powstania nowej gałęzi zakonu – tzw. „alkantarystów”. Tworzył klasztory, prowadził nowicjaty i kierował duchowością zakonników, propagując życie w ubóstwie, modlitwie i pokucie.
Piotr z Alcántary wyróżniał się głęboką duchowością, cierpliwością i umartwieniem. Spał jedynie cztery godziny dziennie w pozycji siedzącej, przez cały rok chodził boso i praktykował nieustanny post. Był wybitnym kaznodzieją i mistykiem, a jego dzieła pisane zawierają liczne refleksje nad życiem duchowym oraz doświadczeniami mistycznymi. Słynął także z cudów i daru prorokowania.
Jako spowiednik i kierownik duchowy św. Teresy z Avili miał duży wpływ na reformę zakonu karmelitów. Jego duchowe przewodnictwo docenił również król Jan III, wybierając Piotra na swojego spowiednika. Święty zmarł 18 października 1562 roku w infirmerii klasztoru franciszkańskiego w Arenas de San Pedro, pozostawiając po sobie zakon, który przetrwał w nowej formie przez wieki. Beatyfikowany został przez papieża Grzegorza XV w 1622 roku, a kanonizowany przez Klemensa IX w 1669 roku. Jest patronem Brazylii, Estremadury i diecezji Coria-Cáceres, a w Polsce – prowincji Matki Bożej Anielskiej ojców Franciszkanów Reformatów.
W ikonografii święty przedstawiany jest w brązowym habicie franciszkańskim, z białym sznurem (cingulum) symbolizującym trzy śluby zakonne: posłuszeństwa, ubóstwa i czystości. Często obejmuje duży krzyż, symbolizujący jego miłość do umartwienia i ducha pokuty. Św. Piotr wprowadził także zwyczaj stawiania krzyży misyjnych w parafiach, które przeżywają lub odnawiają misje święte.
KALENDARZ OPATRZNOŚCI BOŻEJ
Albania – Dzień Matki Teresy z Kalkuty
1798 – Papież Pius VI bullą Ad universam agri Dominici curam erygował diecezję warszawską.
1902 – Początek posługi przy Sanktuarium Matki Bożej Łaskawej w Castelnuovo Scrivia.
1955 – Armia Radziecka zakończyła okupację Austrii.
2023 – Otwarto Muzeum Pamięć i Tożsamość im. św. Jana Pawła II w Toruniu.
ORIOŃSKI SKARBIEC MODLITWY
OBEJMUJEMY MODLITWĄ
POWOŁANIA DO ZGROMADZEŃ ŚWIĘTEGO ALOJZEGO ORIONE
O Jezu, który w swojej nieskończonej miłości ku ludziom, rzekłeś kiedyś Apostołom: „Żniwo wprawdzie wielkie, ale robotników mało; proście tedy Pana żniwa, aby wysłał robotników na żniwo swoje” (por. Mt 9,37), oto my pokornie błagamy, abyś raczył przyjąć do swego serca tę oto prośbę i przedstawił ją swojemu Ojcu Niebieskiemu, żeby zesłał powołania dla Małego Dzieła. Wzbudź ofiarne dusze gotowe do pracy i poświęcenia, aby rozszerzać wśród warstw pracujących i ubogich znajomość i miłość ku Tobie, ku Kościołowi i papieżowi. Dziewico Niepokalana, Matko Boskiej Opatrzności, wesprzyj naszą prośbę u swego Syna Jezusa. Święci nasi patronowie, wstawcie się za nami. Amen
WSPOMINAMY W MODLITWIE
1813 – Józef Poniatowski (1763-1813), polski książę, generał dywizji, minister wojny.
Portrait of Józef Poniatowski, Josef Grassi, po 1810, Public domain
Józef Antoni Poniatowski, urodzony 7 maja 1763 roku w Wiedniu, był wybitnym polskim generałem, wodzem i politykiem epoki napoleońskiej. Był siostrzeńcem ostatniego króla Polski, Stanisława Augusta Poniatowskiego, co w młodości umożliwiło mu dostęp do najwyższych kręgów politycznych i wojskowych Rzeczypospolitej. Od początku swojej kariery wojskowej wyróżniał się odwagą, zdyscyplinowaniem i talentem dowódczym, co szybko zyskało mu uznanie zarówno w kraju, jak i za granicą.
Poniatowski rozpoczął służbę w armii austriackiej, a następnie przeniósł się do armii polskiej. Jego specjalną misją życiową było połączenie patriotyzmu z profesjonalizmem wojskowym – dążenie do obrony suwerenności Polski, mimo jej trudnej sytuacji politycznej w dobie rozbiorów. W czasie wojen napoleońskich pełnił funkcję ministra wojny Księstwa Warszawskiego i dowodził oddziałami polskimi w kampaniach napoleońskich, w tym w bitwach pod Raszynem, Wagram i Lipskiem.
Najbardziej znaną jego misją była obrona honoru i niezależności Polski poprzez wierność Napoleonowi i aktywne uczestnictwo w wojnach koalicji antyfrancuskiej. Poniatowski wykazał się niezłomnym poświęceniem w bitwie pod Lipskiem w 1813 roku, gdzie zginął, broniąc wycofujących się wojsk polskich. Jego śmierć stała się symbolem patriotyzmu, odwagi i wierności ideałom narodowym.
Józef Poniatowski pozostaje w pamięci historyków i społeczeństwa jako wzór dowódcy, którego życiową misją była walka o niepodległość Polski oraz godność jej żołnierzy. Jego postawa i oddanie sprawie narodowej uczyniły go jednym z najważniejszych bohaterów polskiego romantyzmu i epoki napoleońskiej.
1991 – Jan Zieja (1897-1991), polski duchowny katolicki, duszpasterz ruchu chłopskiego, podpułkownik, kapelan Szarych Szeregów i AK, uczestnik powstania warszawskiego, współzałożyciel KSS „KOR”
Ks. Jan Zieja, autor nieznany, 1988, Public domain
Jan Zieja urodził się 16 stycznia 1897 roku w Krakowie. Był wybitnym polskim duchownym katolickim, profesorem, pedagogiem i publicystą, którego życie i działalność były głęboko związane z edukacją religijną oraz formacją moralną młodzieży. Studiował teologię w Krakowie i tam też przyjął święcenia kapłańskie. Od początku swojej posługi duchowej wykazywał się pasją nauczania i troską o wychowanie młodych ludzi w duchu wartości chrześcijańskich.
Specjalną misją życia Jana Zieji była promocja edukacji katolickiej oraz wychowanie do dojrzałej odpowiedzialności moralnej i społecznej. W latach międzywojennych i po II wojnie światowej zaangażował się w działalność uniwersytecką i publicystyczną, kształtując kolejne pokolenia polskiej młodzieży. Był autorem licznych publikacji religijnych i pedagogicznych, a także zaangażowanym katechetą, który propagował katolickie wartości w kontekście nowoczesnego społeczeństwa.
W czasie II wojny światowej Zieja aktywnie wspierał młodzież, prowadził tajne nauczanie i działalność charytatywną w trudnych warunkach okupacyjnych. Po wojnie kontynuował pracę naukową, organizował kursy katechetyczne i konferencje pedagogiczne, a także działał w instytucjach kościelnych, promując etykę chrześcijańską w edukacji i życiu społecznym.
Jan Zieja zmarł 12 kwietnia 1991 roku, pozostawiając po sobie dziedzictwo duchowe i pedagogiczne, które do dziś inspiruje nauczycieli, katechetów oraz osoby zajmujące się formacją młodzieży. Jego życie ukazuje, że misją jego istnienia było łączenie wiary z nauką, edukacją i służbą społeczną, aby poprzez wychowanie i przykład moralny kształtować odpowiedzialnych i świadomych obywateli.
ZMARLI Z RODZINY ORIOŃSKIEJ
1980 – Ks. Leon Fijałkowski FDP
Ks. Leon Fijałkowski urodził się 13 kwietnia 1907 r. w Wiskiennicy koło Łowicza jako syn Franciszka i Weroniki. Ochrzczony został w miejscowym w kościele pw. św. Mikołaja w Bąkowie 15 kwietnia 1907 r. Bierzmowanie przyjął w 1922 r. w Łowiczu. Po ukończeniu szkoły powszechnej i państwowego gimnazjum wstąpił do Zgromadzenia w 1925 r.
Naukę kontynuował w kolegium w Zduńskiej Woli. Habit zakonny otrzymał w 1929 r., w uroczystość Matki Bożej Różańcowej.
Pierwsze śluby kanoniczne złożył 8 maja 1930 r. Następnie wyjechał na kurację do domu rodzinnego, z której wrócił do Zduńskiej Woli po kilku miesiącach. Nowicjat odbył w Villa Moffa di Bra we Włoszech w roku 1934/1935. Później studiował teologię w Wenecji i Tortonie. Śluby wieczyste złożył 8 grudnia 1937 r. Święcenia kapłańskie przyjął również w Tortonie 29 czerwca 1939 r.
Założyciel zaproponował ks. Leonowi wyjazd do Ameryki Południowej, dokąd udał się już po śmierci ks. Orione, w 1940 r.
Najpierw pracował w Saenz Pena, w Argentynie, w terenie bardzo podmokłym i w klimacie niekorzystnym dla Europejczyka. Potem po ks. Marianie Szymkusie został proboszczem w wielkim mieście Mar de Plata. Następnie był proboszczem w Montevideo w Urugwaju. Stamtąd w 1967 r. przeniósł się do Scheller w Illinois w Stanach Zjednoczonych w związku z tworzeniem tam większej wspólnoty zakonnej zależnej od prowincji polskiej. Razem z ks. Józefem Wieczorkiem posługiwał głównie wśród Polonii.
Ks. Leon Fijałkowski zmarł w Bostonie 19 października 1980 r., mając za sobą 73 lata życia, 50 lat profesji zakonnej i 41 lat kapłaństwa.
Odeszli do wieczności 1933-2020, Służyli Bogu i ludziom, Zgromadzenie zakonne Małe Dzieło Boskiej Opatrzności – Orioniści, Prowincja Polska, 2020, s. 302, opracował: ks. Krzysztof Miś FDP
Opracował: ks. Grzegorz Sikorski FDP