W tej rubryce zapraszamy rodziców i dzieci do świata w którym mogą rodzice i dzieci pomagać sobie nawzajem w rozwoju. Bo uwaga, nie tylko dzieci potrzebują pomocy w rozwoju ale też rodzice mogą skorzystać w powrocie do świata przeżyć i emocji wieku dziecięcego. I tu na samym początku mamy konkretną propozycję, dzięki której będziemy mogli stworzyć prawdziwą salę gimnastyczną dla wspólnego z dziećmi wysiłku intelektualnego, wyrażania emocji i kształtowania charakteru. W świat gier planszowych wprowadzać nas będzie Kinga i Maciej, rodzice ośmiorga dzieci, pasjonaci i znawcy w praktyce tej rodzinnej formy rozrywki.

Gry planszowe i ich wpływ na dziecko

Jestem mamą ósemki dzieci ( z czego trójka jest już ,,po drugiej stronie”).W naszym domu są planszówki, w które grywamy dla przyjemności i dobrej zabawy, a w mojej świadomości jest fakt wszystkich korzyści, które z tych gier wypływają. Nasze dzieci są w wieku od 2 do niemal 10 lat i każde z nich potrzebuje jakościowego czasu z rodzicami, a planszówki są jedną z tych okazji, gdzie się to realizuje.

Nowoczesne gry planszowe stanowią niesamowite narzędzie, poprzez które można oddziaływać na rozwój dziecka. Ktoś może zapyta: jak? W jaki sposób planszówka, która przeciętnemu człowiekowi kojarzy się z ,,Chińczykiem” czy ,,Monopoly”, albo z ,,Grzybobraniem”, może wpływać na rozwój małego człowieka? Artykuł wskaże na podstawowe walory gier planszowych, które już dawno przestały być ,,turlanką”, w której rzut kością determinuje o ile pól przesuniemy nasz pionek. Obecnie planszówki, które są przedmiotem mojej refleksji, to rozbudowane gry, w których to od nas zależy sposób wykonywania akcji. Takie gry są na rynku już od około 30 lat. Jakie korzyści ze sobą niosą?

Po pierwsze, gry planszowe są jedną z form spędzania wolnego czasu z rodziną, dziećmi i znajomymi. A zatem są wspaniałą okazją do budowania więzi i umacniania wzajemnych relacji. Umożliwiają one spotkanie bez telefonu, tzn. offline, gdzie jesteśmy ze sobą ,,tu i teraz”, komunikując się, śmiejąc, dając sobie jakościowy czas. To dla dziecka szczególnie ważne, aby doświadczyć takiej formy obecności rodzica.

Po drugie, poprzez granie w planszowe i karciane gry, wykorzystujemy plastyczność mózgu dziecka tworząc nowe połączenia neuronalne. W jaki sposób? Chociażby przez to, że rozwijają logiczne i analityczne myślenie; dziecko uczy się planować swój ruch, optymalizując jego skuteczność. Wpływają również na ćwiczenie i udoskonalanie zdolności językowych, manualnych (wspomnę tu chociażby o Smart Games, które są już dla 1,5 rocznego dziecka), kształtowanie motoryki małej, które przecież ma ogromne znaczenie w prawidłowym chwycie ołówka np. ,,Palec Boży’’. Gry typu memory doskonalą pamięć np. ,,Potwory do szafy”, ,,Pszczółki”. Kolejnymi korzyściami są pobudzanie kreatywności, poszerzanie wiedzy z różnych dziedzin, a co jeszcze istotniejsze, wpływają na ćwiczenie koncentracji, skupienie się na jednej rzeczy dłużej niż 5 minut. Cała seria Smart Games rozwija mocno wyobraźnię przestrzenną, uczy planowania, rozwijania problemów.

Budowanie strategii to kolejna pozytywna rzecz płynąca z planszówek. Adekwatnym przykładem tego typu gier są np. ,,Kroniki zamku Avel”, czy ,,Andor junior”. Bardzo cenną umiejętnością, którą dziecko nabywa i poszerza, jest czytanie tekstu ze zrozumieniem. Nie chodzi mi tylko o przeczytanie instrukcji, ale o świadome wykorzystanie kart z opisem, aby jak najlepiej
 i w odpowiednim momencie zoptymalizować ruch i akcję. Istnieją takie planszówki, które uczą zarządzania zasobami, a więc proponują naukę podstaw prostej ekonomii np. ,,My little scythe”, ,,Dobry rok”, ,,Flamecraft”.

Gry planszowe wspomagają cały proces wychowawczy. Jeśli, jako rodzicom, zależy nam na przekazaniu dziecku wartości moralnych, pewnych cech, które są bezcenne, to ta forma spędzania czasu może przyjść nam z pomocą. Wyjaśnię to na przykładzie. Jeśli chcemy uczyć dziecko cierpliwości, to możemy wykorzystać do tego planszówki, gdzie będzie musiało poczekać na swoją kolejkę i dać szansę przeciwnikowi na wykonanie akcji. Poza tym gry posiadają swoje zasady, rzecz oczywista, więc z automatu wskazują dziecku, że postępujemy w niej według określonych reguł. Podobnie w życiu codziennym kierujemy się pewnym kodeksem moralnym. Kolejnym aspektem, wypływającym z tej formy rozrywki, jest uczenie współpracy między dziećmi – graczami. Ta umiejętność jest bezcenna we współczesnym świecie, żyjemy przecież   w społeczeństwie, funkcjonujemy w grupach, małych komórkach, gdzie każdy przez swoją niepowtarzalność coś wnosi w nasze życie.

Zdarzy się, że dziecko przegra rozgrywkę, a więc doświadczy nieprzyjemnych emocji. Mamy wtedy szansę potrenować z nim radzenie sobie w tego typu sytuacjach. W życiu dorosłym nie raz doświadczy porażki, chodzi tutaj oto, co zrobi z tym faktem, jak go wykorzysta, aby stało się to korzyścią. Gry planszowe są świetną okazją do doświadczania wielokolorowej palety przeżyć, emocji itd. Uczą zasad fair play, odpowiedzialności, skupienia; przynoszą wiele radości i satysfakcji.

Nie pozostaje mi nic innego, jak zaprosić Cię, Drogi Czytelniku, do spróbowania tej formy spędzania wolnego czasu. Let’s play the game…

Kinga Dębska

Gry planszowe i ich wpływ na dorosłych

W nowoczesne gry planszowe grywam od kilku lat. W związku z tym chciałabym podzielić się moim doświadczeniem. Co dają mi planszówki? Poza zwykłą formą rozrywki, zabawy, niosą ze sobą wiele korzyści intelektualnych, interpersonalnych. Coraz bardziej stają się przedmiotem badań naukowych i ich wpływu na człowieka. Przytoczę pewne doświadczenie przeprowadzone przez japońskich uczonych. Eksperyment obejmował grupę amatorów i pasjonatów gier planszowych. Zarówno jednym, jak i drugim pokazano gry i poproszono
 o wykonanie najlepszego ruchu. Co się okazało? W przeciwieństwie do amatorów,
 u doświadczonych graczy doszło do aktywacji części mózgu odpowiedzialnej m.in. za zapamiętywanie. Wykazano, że regularne granie, to nie tylko rozrywka, dzięki której można oderwać się od codzienności, ale również swoista siłownia dla mózgu. U osób dorosłych gry spowalniają proces obumierania komórek mózgowych.

Taka forma spędzania czasu przynosi moment odprężenia, odstresowania, stanowi ,,wentyl” przez który wychodzą ze mnie negatywne emocje. Każdy rodzic wie, że oprócz szczęścia i radości z obecności dzieci, przynosi to również troskę, zmartwienia, stres, bezradność. Aby nie stać się kłębkiem nerwów potrzebujemy wytchnienia, czasu dla siebie, w którym robimy to, co sprawia nam przyjemność. Dla mnie jednym ze sposobów radzenia sobie z takimi sytuacjami jest plansza, przy której odreagowuję. Oprócz takiego waloru, granie przynosi inne korzyści.

Planszówki często określane są jako ,,gry bez prądu”. Coraz rzadziej ludzie spotykają się ,,twarzą w twarz”, ciągle gdzieś gonią. Dla mnie świetną odtrutką na tego typu gonitwę jest spotkanie planszowe. Zatrzymanie się
 i spędzenie czasu z drugim. Niewątpliwie taka forma sprzyja nawiązywaniu nowych relacji i może być punktem wyjścia do budowania głębszych znajomości. Można powiedzieć, że dla osób samotnych, nieśmiałych są wspaniałą okazją, szansą otwarcia się na drugiego człowieka. Dla mnie gry planszowe są pewnym narzędziem terapetycznym, formą terapii.

Kolejną wartością wypływającą z grania jest wysiłek intelektualny. Lubię zasiąść nad planszą i obmyślać strategię, kolejne ruchy, które przybliżą mnie do zwycięstwa. Choć przyznać muszę, iż sama gra sprawia mi wiele radości
 i satysfakcji niezależnie od jej wyniku. Często przegrywając partię, analizuję co zrobiłam źle, jakie błędy popełniłam i na co powinnam zwrócić uwagę. Jest to niezwykle rozwijające uważność, refleksyjność, logiczne myślenie. Myślę, że każdemu zależy na utrzymaniu jak najdłużej sprawności umysłu, a temu na pewno pomagają gry planszowe. Poprzez nie uczymy się lepiej przyswajać nowe treści, zdobywać i poszerzać naszą wiedzę, poznawać zasady rządzące grą, co wpływa na poprawienie kondycji naszego umysłu.

Poprzez ten rodzaj aktywności społecznej można doświadczyć wielu pozytywnych aspektów. Sam fakt treningu dla mózgu jest niezastąpiony, jeśli chodzi o jego sprawność w wieku dojrzałym. Spotkania z ludźmi to wartość sama w sobie! Każdy z nas potrzebuje drugiego, by móc się rozwijać i kształtować swoje człowieczeństwo. Poza tym gry planszowe to wspaniały sposób na spędzanie wolnego czasu, odprężenia, rozrywki. Polecam je każdemu, bo sama doświadczyłam ich kojącej mocy, której może na pierwszy rzut oka nie widać. Let’s play the game…

Kinga Dębska